Ngày 19/12, dự án thành phần 1 tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng chính thức được khởi công là bước khởi đầu hiện thực hóa về tuyến đường sắt mới hiện đại mở ra kỷ nguyên mới cho ngành đường sắt Việt Nam.
5 nhà ga gồm Lào Cai, Phú Thọ, Bắc Hồng, Lương Tài và Hải Dương Nam dự kiến sẽ chính thức khởi công, mở đầu cho quá trình triển khai tuyến đường sắt chiến lược Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng.
Ngày 19/12/2025, Bộ Xây dựng phối hợp với UBND các tỉnh, thành phố: Lào Cai, Phú Thọ, Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên và Hải Phòng tổ chức Lễ khởi công Dự án thành phần 1 thuộc dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng tại 05 điểm cầu. Trong đó, điểm cầu trung tâm tại ga Lào Cai, tỉnh Lào Cai và 04 điểm cầu còn lại tại các ga: ga Phú Thọ (tỉnh Phú Thọ), ga Bắc Hồng (TP. Hà Nội), ga Lương Tài (tỉnh Hưng Yên) và ga Hải Dương Nam (TP. Hải Phòng).
Đây là một trong những công trình trọng điểm nằm trong sự kiện Lễ khởi công, khánh thành, thông xe kỹ thuật 234 dự án, công trình trên khắp cả nước với tổng mức đầu tư hơn 3,4 triệu tỷ đồng để chào mừng kỷ niệm 79 năm ngày toàn quốc kháng chiến (19/12/1946-19/12/2025) và chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng nhiệm kỳ 2025 – 2030.
Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng được Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư tại Nghị quyết số 187/2025/QH15 ngày 19/2/2025.
Dự án có tổng chiều dài tuyến chính khoảng 390,9km, tuyến nhánh khoảng 27,9km, đường đơn khổ 1.435mm, áp dụng công nghệ đường sắt chạy trên ray; vận chuyển chung hành khách, hàng hóa; tốc độ thiết kế 160km/h đối với tuyến chính đoạn từ ga Lào Cai mới đến ga Nam Hải Phòng; tốc độ thiết kế 120km/h đối với đoạn qua khu vực đầu mối thành phố Hà Nội, tốc độ thiết kế 80km/h đối với các đoạn tuyến còn lại.
Tuyến đi qua 6 tỉnh/thành phố gồm: Lào Cai, Phú Thọ, Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên và Hải Phòng. Điểm đầu tại vị trí nối ray qua biên giới (Lào Cai); điểm cuối tại ga cảng Lạch Huyện (Hải Phòng). Dự án có tổng mức đầu tư khoảng 203.231 tỷ đồng, được thực hiện theo hình thức đầu tư công.
Dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng được chia thành hai dự án thành phần gồm Dự án thành phần 1: Đầu tư hạ tầng kết nối các ga trên tuyến và quảng trường ga; Dự án thành phần 2: Đầu tư xây dựng công trình đường sắt.
Bản đồ hướng tuyến dự án đường sắt Hà Nội – Lào Cai – Hải Phòng – Ảnh: Ban QLDA Đường sắt
Cụ thể, với dự án thành phần 1: Đầu tư hạ tầng kết nối các ga trên tuyến và quảng trường ga, điểm đầu kết nối từ các tuyến đường bộ hiện hữu hoặc đang quy hoạch của địa phương, điểm cuối kết nối vào 21 ga trên tuyến. Tổng mức đầu tư 3.298 tỷ đồng.
Dự án thành phần 1 đã hoàn thành lập, thẩm định phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi vào tháng 11/2025; hoàn thành lập, phê duyệt thiết kế TKKT gói thầu thi công xây dựng tại 05 ga (Lào Cai, Phú Thọ, Bắc Hồng, Lương Tài, Hải Dương Nam) vào ngày 03/12/2025. Dự án thành phần 1 cũng hoàn thành lựa chọn nhà thầu thi công, tư vấn giám sát ngày 12/12/2025; khởi công gói thầu thi công xây dựng 05 ga nêu trên vào ngày 19/12/2025 và hoàn thành toàn bộ Dự án thành phần 1 đồng bộ với Dự án thành phần 2 chậm nhất trong năm 2030 (theo Nghị quyết số 187/2025/QH15 ngày 19/02/2025 của Quốc hội).
Với Dự án thành phần 2: Đầu tư xây dựng công trình đường sắt, phạm vi từ điểm nối ray qua biên giới (Lào Cai) đến điểm cuối tại ga Lạch Huyện (Hải Phòng); đầu tư mới tuyến đường đơn, khổ 1.435mm; vận chuyển chung hàng hóa và hành khách; tốc độ thiết kế 160km/h đối với tuyến chính, 120km/h đối với đoạn qua khu đầu mối thành phố Hà Nội, tốc độ thiết kế 80km/h đối với các đoạn còn lại. Tổng mức đầu tư khoảng 155.503 tỷ đồng.
Dự án thành phần 2 hoàn thành lập Báo cáo nghiên cứu khả thi vào tháng 6/2026; thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư trong tháng 7/2026; triển khai song song lập thiết kế kỹ thuật từ tháng 02/2026 – 08/2026; thẩm định, phê duyệt các gói thầu và tổ chức lựa chọn nhà thầu thi công từ tháng 09/2026 – 12/2026; triển khai thi công Dự án từ tháng 12/2026 đến năm 2030.
Còn các dự án thành phần về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và di dời các công trình điện có điện áp từ 110kV trở lên (Dự án thành phần 3 đến Dự án thành phần 10), hiện nay, các địa phương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam đang tích cực triển khai thủ tục liên quan đến giải phóng mặt bằng (GPMB) theo hồ sơ ranh giới được lập trên cơ sở hướng tuyến được các địa phương thống nhất, trong đó ưu tiên hoàn thành công tác GPMB tại 05 ga phục vụ khởi công Dự án thành phần 1. Đối với công tác GPMB Dự án thành phần 2, dự kiến hoàn thành vào tháng 9/2026.
Đại diện Ban QLDA Đường sắt cho biết, dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng là dự án quan trọng quốc gia với quy mô lớn, công nghệ kỹ thuật chưa từng triển khai ở Việt Nam.
“Hướng tuyến lại trải dài gần 400km, đi qua nhiều địa bàn dân cư đông đúc, khu công nghiệp và khu vực có địa hình, địa chất phức tạp”, đại diện Ban QLDA đường sắt cho hay.
Tổng hợp (Nguồn CafeF, Dân Việt)